grafika warsztatowa · 2024

Walka

„Walka” jest czarno-białą grafiką warsztatową wykonaną z trawionej matrycy tytanowo-cynkowej. Szerokie, nieregularne pasma czerni przecinają się i klinują, rozrywając jasne pole papieru na ostre szczeliny. Z tej samej matrycy powstał również niemal niewidoczny relief bez farby, lecz docelową formą pracy jest odbitka z czarną farbą, w której układ działa z pełną siłą kontrastu.

Rok
2024
Rodzaj
grafika warsztatowa
Materiał i technika
suchy tłok z trawionej matrycy z blachy tytanowo-cynkowej; odbitka z czarną farbą drukarską na papierze
Wymiary
pole odbitki — wysokość: 29,7 cm; szerokość: 21 cm. Arkusz i matryca — wysokość: 34 cm; szerokość: 23 cm
Pionowa czarno-biała odbitka na jasnym papierze. Prostokątne pole kompozycji wypełnia gęsta sieć szerokich, nieregularnych pasm czerni, które łamią się, przecinają i klinują pod ostrymi kątami. Pomiędzy nimi pozostają jasne, wieloboczne szczeliny i pola. Przy krawędziach oraz w części jasnych powierzchni widoczne są nierówne, pasmowe ślady farby.
„Walka” — odbitka z czarną farbą drukarską. Fot. Mariusz Pacholak.

O pracy

Nie zaczynałam od zamkniętej opowieści ani symbolu. Projektując wzór na matrycy, szukałam formalnego odpowiednika emocji związanych z walką: zwarcia, naporu, sprzecznych kierunków, blokowania i przełamywania. Wycinana i naklejana na blachę folia winylowa wyznaczyła układ, który został utrwalony przez trawienie, a następnie przeniesiony na papier czarną farbą drukarską.

Z tej samej matrycy wykonałam też odbitkę bez farby. Na wystawie zestawiłam odbitkę z farbą, relief bez farby i metalową matrycę. Lubię tę konfrontację trzech stanów tego samego układu: chłodnej i ciężkiej blachy, niemal niewidocznego tłoczenia zależnego od światła oraz mocnej czerni odbitki. Ich kolejność nie była dla mnie istotna; najpełniej działa jednak wersja z farbą i to ją traktuję jako formę docelową.

W samej kompozycji nie widzę jednej strony wygrywającej. Interesuje mnie raczej sposób, w jaki konflikt zmienia strukturę. Każde przecięcie tworzy nową zależność, a jasne szczeliny nie są pustym tłem, lecz przestrzenią wymuszaną pomiędzy napierającymi formami. Walka staje się nie tyle obrazem zniszczenia, ile stanem, w którym układ tworzy się poprzez opór.

Materiał i kolejne stany

Pionowy arkusz ciepłobiałego papieru z niemal niewidocznym reliefem. Prostokątny układ przecinających się, kanciastych pasm ujawnia się tylko w cienkich liniach światła i cienia; szerokie marginesy arkusza pozostają gładkie.

Zdjęcie w powiększeniu

Zdjęcie

„Walka” — odbitka bez farby, relief papieru. Fot. Mariusz Pacholak.
Zbliżenie trawionej metalowej matrycy. Szerokie srebrzystoszare pasma o pionowo prążkowanej powierzchni przecinają się nad nieregularnymi czarnymi polami, tworząc gęsty, kanciasty układ. Na krawędziach form widać drobne nierówności, rysy i punktowe refleksy światła.

Zdjęcie w powiększeniu

Zdjęcie

Matryca do „Walki” — trawiona blacha tytanowo-cynkowa. Fot. Mariusz Pacholak.

Trzy stany jednego układu

Na Otwartej Wystawie odbitka z farbą, metalowa matryca i relief bez farby zostały pokazane razem. Zestaw ujawnia materialne przejście od ciężkiej blachy przez światłoczułe tłoczenie do pełnego kontrastu czerni.

Szeroki widok jasnej sali wystawowej. Po prawej na wysokim czarnym podkładzie pokazano trzy elementy „Walki” jeden nad drugim: u góry czarno-białą odbitkę z farbą, pośrodku ciemną metalową matrycę, a u dołu jasny relief bez farby. Przed ekspozycją stoi Magdalena Rutkowska; przy dolnej krawędzi kadru częściowo widać Pinota, dużego czarnego psa.

Zdjęcie w powiększeniu

Zdjęcie

„Walka” na XXIII Festiwalu Otwarta Wystawa, Centrum Biurowe ZENIT, Łódź, 2024. Zestaw: odbitka z farbą, matryca i relief bez farby. Fot. Mariusz Pacholak.