Anatomia Jaśminu

O pracy

Interesowało mnie napięcie pomiędzy wiedzą o zapachu a jego doświadczeniem. Model chemiczny może pokazać strukturę cząsteczki, relacje i proporcje, lecz nie przekazuje woni ani cielesnej reakcji, którą ona wywołuje. Wybrałam pięć związków współtworzących profil aromatyczny jaśminu i powiększyłam odwołujące się do nich układy do skali przestrzennych obiektów z porcelany i przezroczystych rurek akrylowych.

Nie różnicowałam fakturami poszczególnych atomów. Każdemu związkowi nadałam natomiast własną powierzchnię, powtarzając ją na wszystkich należących do niego kulach. Gładkość benzoesanu metylu odnosi się do jego słodyczy. Zawijaski jasmonu kojarzą mi się z kwiatowym aromatem, wgłębienia fitolu — z roślinnym charakterem jego profilu, a kłaczkowata faktura indolu — z jego bardziej zwierzęcą nutą. Linalol otrzymał szersze, spokojniejsze i subtelniejsze ślady odpowiadające świeżości. Nie są to dosłowne ilustracje danych chemicznych, lecz materialny zapis mojego sensorycznego odczytania tych substancji.

Otwarte porcelanowe naczynie z olejkiem jaśminowym przeprowadza pracę od reprezentacji do bezpośredniego bodźca. Zapach rozchodzi się w pobliżu obiektów, ale naczynie można również wziąć do ręki i przybliżyć do nosa. Zależało mi na spotkaniu dwóch sposobów poznawania: analitycznego, które rozkłada aromat na związki i struktury, oraz zmysłowego, w którym woń pozostaje niepodzielnym, cielesnym doświadczeniem.